Sosyal medyada 15 yaş sınırı başladı: Yeni kurallar neler?

ANKARA – BHA

Sosyal medya platformlarında çocukların korunmasına yönelik hazırlanan yeni düzenleme bugün itibarıyla uygulanmaya başladı. Cumhurbaşkanlığı Siber Güvenlik Başkanlığı tarafından hazırlanan ve 10 Ekim 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan yönetmelikle, sosyal ağ sağlayıcılarına yaş doğrulama ve çocuklara özel güvenlik tedbirleri konusunda yeni yükümlülükler getirildi.

Düzenleme, Türkiye’den erişilebilen yerli ve yabancı sosyal ağ sağlayıcılarını kapsıyor. Buna göre 15 yaşını doldurmamış çocukların sosyal medya hesabı açmasına izin verilmeyecek. 15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşına ulaşmamış kullanıcılar ise yaşlarına uygun şekilde düzenlenmiş hesaplarla sosyal medya hizmetlerinden yararlanabilecek.

Yeni sistemde hesap açılışlarında e-Devlet üzerinden yaş doğrulaması yapılacak. Düzenleme öncesinde açılan hesapların kontrolü için ise yaklaşık beş aylık geçiş süreci uygulanacak.

15 yaşından küçükler sosyal medya hesabı açamayacak

Yeni yönetmeliğe göre sosyal ağ sağlayıcıları, 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamayacak. Platformlar, bu yaş grubundaki kullanıcıların hesap oluşturmasını önlemek amacıyla gerekli teknik ve idari tedbirleri almakla yükümlü olacak.

Yaş doğrulamasında 15 yaşından küçük olduğu belirlenen kişilerin hesap açma talepleri reddedilecek.

Düzenleme yalnızca yeni hesap oluşturma aşamasını kapsamıyor. Sosyal medya şirketleri, hesap açıldıktan sonra da yaşa ilişkin kontroller yapabilecek. Hesabın belirlenen yaş grubuna aykırı şekilde kullanıldığına yönelik makul şüphe oluşması durumunda hesap geçici olarak askıya alınabilecek ve yeniden yaş doğrulaması istenecek.

15–17 yaş grubuna canlı yayın ve sonsuz kaydırma sınırlaması

Yeni düzenlemeyle 15 yaşını doldurmuş çocukların sosyal medya kullanımında da önemli değişikliklere gidildi.

Bu yaş grubundaki kullanıcıların hesapları gizli olacak ve herkese açık hesap seçeneği sunulmayacak. Ayrıca çocukların takipçi ve takip edilen listeleri diğer kullanıcılar tarafından görüntülenemeyecek.

Çocuklar yalnızca takip ettikleri hesaplardan özel mesaj alabilecek. Mesajlaşmalarda görüldü bilgisi gösterilmeyecek.

Canlı yayın açma özelliği de 15–17 yaş grubundaki hesaplarda kullanılamayacak.

Yönetmelikle, çocukların platformlarda uzun süre kalmasına neden olabilen ve içeriklerin kesintisiz biçimde sunulmasını sağlayan sonsuz kaydırma gibi tasarım özellikleri de sınırlandırıldı.

Sosyal ağ sağlayıcıları ayrıca çocukların profil fotoğrafları, paylaşımları ve görsellerinin başkalarınca ekran görüntüsünün alınmasını önlemeye yönelik teknik tedbirler uygulayacak.

Çocuklara kişiselleştirilmiş reklam gösterilemeyecek

Düzenlemenin bir diğer önemli başlığını çocukların kişisel verilerinin korunması oluşturuyor.

Sosyal medya şirketleri, 15–17 yaş grubundaki kullanıcıların davranışlarına göre hesaplarını kişiselleştiremeyecek. Çocukların kişisel verileri, kullanıcı profili oluşturma veya kişiselleştirilmiş ticari reklam faaliyetleri için kullanılamayacak.

Çocuk hesapları, telefon rehberleri ve diğer uygulamalardaki kişi listeleriyle eşleştirilerek yeni bağlantılar önerilmesi amacıyla kullanılamayacak.

Platformlar, çocuk hesaplarını başka kullanıcılara takip önerisi olarak sunamayacak. Aynı şekilde çocuklara da diğer hesapların takip edilmesine yönelik öneriler yapılamayacak.

Yaş doğrulaması e-Devlet üzerinden yapılacak

Yeni dönemde sosyal medya hesaplarının yaş doğrulama işlemleri e-Devlet Kapısı üzerinden oluşturulacak dijital belirteçlerle gerçekleştirilecek.

Sistem kapsamında kullanıcı, e-Devlet üzerinden kimlik doğrulaması yaparak Siber Güvenlik Başkanlığının sunduğu hizmet aracılığıyla yaş doğrulama belirteci oluşturacak.

Oluşturulan belirteç, sosyal medya platformuna iletilecek. Platform ise belirtecin geçerliliğini kontrol ederek kullanıcının hangi yaş grubunda bulunduğunu belirleyecek.

Bu süreçte sosyal medya şirketlerine kullanıcının adı, soyadı, doğum tarihi veya kimlik numarası aktarılmayacak. Belirteç yalnızca kişinin 15 yaşını doldurup doldurmadığını ve 15 yaşını doldurmuşsa 18 yaşına ulaşıp ulaşmadığını gösterecek.

Cumhurbaşkanlığı Siber Güvenlik Başkanlığı, doğrulama işleminin teknik ayrıntılarına ilişkin bilgilendirmelerin resmî iletişim kanalları ve sosyal ağ platformları üzerinden aşamalı olarak paylaşılacağını bildirdi.

Mevcut sosyal medya hesaplarına ne olacak?

Yeni düzenlemenin yürürlüğe girmesiyle mevcut sosyal medya hesaplarının tamamı hemen kapatılmayacak.

Yönetmelik uyarınca platformların, daha önce açılmış ve yaş doğrulaması yapılmamış hesapların kontrolünü 31 Mart 2027 tarihine kadar tamamlaması gerekiyor.

Bu süreçte 15 yaşından küçük olduğu tespit edilen kullanıcıların hesapları kendilerine bilgi verilerek kapatılacak.

15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşına ulaşmamış kullanıcıların hesapları ise çocuklara özgü güvenlik ve gizlilik kurallarına uygun hâle getirilecek.

Hesabının kapatılmasına veya yaş doğrulama sonucuna itiraz etmek isteyen kullanıcılara ücretsiz başvuru hakkı tanınacak. İtirazların yalnızca otomatik sistemlerle değerlendirilmesine izin verilmeyecek ve insan incelemesi yapılması gerekecek.

İtiraz süreci tamamlanıncaya kadar hesaptaki içerikler ve kişisel veriler silinmeyecek.

Ailelere ekran süresi ve harcama kontrolü sağlanacak

Yönetmelikle sosyal medya platformlarına ebeveyn denetim araçları sunma zorunluluğu da getirildi.

Bu araçlar sayesinde ebeveynler çocuklarının hesap ayarlarını kontrol edebilecek, sosyal medyada geçirdikleri süreyi izleyerek günlük kullanım sınırları belirleyebilecek.

Satın alma, kiralama ve ücretli üyelik gibi işlemler ebeveyn onayına bağlanabilecek. Aileler ayrıca bu işlemler için harcama limiti belirleyebilecek.

Ebeveyn kontrol araçlarının Türkçe olarak sunulması, farklı cihazlarda kullanılabilmesi ve etkinleştirildiğinde çocuğa açıkça bildirilmesi de zorunlu tutuldu.

Yönetmelikte, bu araçların çocukların mahremiyetini orantısız biçimde ortadan kaldırmaması ve gözetimden çok iletişim ile bilinçli kullanımı esas alması gerektiği belirtildi.

Bakan Göktaş düzenlemenin ayrıntılarını açıklamıştı

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, 13 Ekim’de Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nde gerçekleştirilen Kabine Toplantısı’nın ardından yaptığı açıklamada, düzenlemenin çocukların sosyal medya ortamındaki risklerden korunması amacıyla hazırlandığını belirtmişti.

Yaş doğrulamasının hesap açılışıyla sınırlı kalmayacağını ifade eden Göktaş, platformların kullanım süresince de kontrollerini sürdüreceğini açıklamıştı.

Göktaş, 15–18 yaş grubuna yönelik sınırlamalara ilişkin, “Ekran bağımlılığı unsuru oluşturan ‘ekran kaydırma’, ‘sürekli başa kaydırma’ olmayacak. Buna ek olarak ekran kopyası yani ‘ekran kaydı’ yapılamayacak ve canlı yayın açamayacaklar.” ifadelerini kullanmıştı.

Bakan Göktaş, daha önce yaptığı açıklamalarda düzenlemenin çocukların fiziksel, zihinsel, psikolojik, sosyal ve duygusal gelişimlerinin korunması amacıyla hazırlandığını, yaşlarına uygun olmayan içerikler ile istismar ve ticari sömürü risklerinin önlenmesinin hedeflendiğini vurgulamıştı.

Düzenlemenin hazırlık süreci nasıl ilerledi?

Çocukların sosyal medya kullanımına ilişkin yaş sınırı, 2026 yılı boyunca yürütülen yasal ve idari çalışmaların ardından uygulamaya alındı.

Yılın ilk aylarında Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından gündeme getirilen düzenleme, ilkbaharda Türkiye Büyük Millet Meclisinde kabul edilen kanun değişiklikleriyle yasal dayanağa kavuştu.

Ardından ilgili kamu kurumlarının katılımıyla yaş doğrulama altyapısı ve sosyal ağ sağlayıcılarının sorumluluklarına ilişkin çalışmalar yürütüldü.

Cumhurbaşkanlığı Siber Güvenlik Başkanlığınca hazırlanan yönetmelik, 10 Ekim 2026 tarihli ve 33396 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı. Yönetmeliğin yürürlük tarihi 1 Kasım 2026 olarak belirlendi.

Yeni düzenlemeye uymayan sosyal ağ sağlayıcılarına, 5651 sayılı Kanun’un ilgili hükümleri kapsamında yaptırım uygulanabilecek. Yaptırım öncesinde platforma ihlal bildirilecek ve giderilmesi için makul süre tanınacak.

Sahte yaş doğrulama mesajlarına karşı uyarı

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı Dezenformasyonla Mücadele Merkezi (DMM), 23 Ekim’de yaptığı açıklamada yeni yaş doğrulama sistemini fırsat bilerek vatandaşların bilgilerini ele geçirmeye çalışan dolandırıcılara karşı uyarıda bulunmuştu.

DMM, hesapların hemen kapatılacağını öne süren sahte SMS, e-posta ve sosyal medya bağlantılarına itibar edilmemesi gerektiğini bildirdi.

Yaş doğrulama işlemlerinin yalnızca resmî e-Devlet Kapısı veya e-Devlet mobil uygulaması üzerinden başlatılması gerektiği belirtilerek kullanıcıların e-Devlet şifrelerini, doğrulama kodlarını ve banka bilgilerini üçüncü kişilerle paylaşmamaları istendi.

Çocukların dijital güvenliği uluslararası gündemde

Çocukların sosyal medya kullanımına yaş sınırlaması getirilmesi, son yıllarda uluslararası düzeyde de tartışılan konular arasında bulunuyor.

Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu (UNICEF), Aralık 2025’te yayımladığı değerlendirmede, yaş sınırlamalarının çocukların çevrim içi ortamda korunmasına yönelik önlemlerden biri olabileceğini ancak tek başına yeterli olmayacağını belirtmişti.

UNICEF, sosyal medya platformlarının güvenli tasarım, etkili içerik denetimi ve çocukların mahremiyetinin korunması konusunda sorumluluk üstlenmesi gerektiğine dikkat çekmişti.

Türkiye’de bugün yürürlüğe giren düzenlemenin uygulanma sürecinde ise sosyal medya şirketlerinin yeni kurallara uyumu, yaş doğrulama sisteminin işleyişi ve mevcut hesapların dönüşümü takip edilecek. Bu kapsamda 31 Mart 2027 tarihi, geçiş sürecinin tamamlanması açısından önem taşıyor.